Điều 215. Tội gian lận bảo hiểm y tế
1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, chiếm đoạt tiền bảo hiểm y tế từ 10.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại từ 20.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng mà không thuộc trường hợp quy định tại một trong các điều 174, 353 và 355 của Bộ luật này, thì bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm:
a) Lập hồ sơ bệnh án, kê đơn thuốc khống hoặc kê tăng số lượng hoặc thêm loại thuốc, vật tư y tế, dịch vụ kỹ thuật, chi phí giường bệnh và các chi phí khác mà thực tế người bệnh không sử dụng;
b) Giả mạo hồ sơ, thẻ bảo hiểm y tế hoặc sử dụng thẻ bảo hiểm y tế được cấp khống, thẻ bảo hiểm y tế giả, thẻ đã bị thu hồi, thẻ bị sửa chữa, thẻ bảo hiểm y tế của người khác trong khám chữa bệnh hưởng chế độ bảo hiểm y tế trái quy định.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:
a) Có tổ chức;
b) Có tính chất chuyên nghiệp;
c) Chiếm đoạt tiền bảo hiểm y tế từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng;
d) Gây thiệt hại từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng;
d) Dùng thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt;
e) Tái phạm nguy hiểm.
3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm:
a) Chiếm đoạt tiền bảo hiểm y tế 500.000.000 đồng trở lên;
b) Gây thiệt hại 500.000.000 đồng trở lên.
4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
DẤU HIỆU PHÁP LÝ :
Tội gian lận
bảo hiểm y tế quy định tại Điều 215 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung
2017) là tội danh được tách riêng nhằm xử lý các hành vi trục lợi từ quỹ bảo
hiểm y tế (BHYT) - một nguồn lực quan trọng của hệ thống phúc lợi xã hội.
Dưới đây là
phân tích chi tiết các dấu hiệu pháp lý:
1. Khách
thể của tội phạm
- Đối tượng xâm hại: Trật tự quản lý của Nhà nước
trong lĩnh vực bảo hiểm y tế; sự ổn định và an toàn của quỹ BHYT.
- Hệ quả: Hành vi gian lận làm thất thoát
nguồn lực khám chữa bệnh cho người dân, gây bất công cho những người tham
gia bảo hiểm chân chính và ảnh hưởng đến hoạt động của các cơ sở y tế.
2. Mặt
khách quan của tội phạm
Tội phạm này
được thực hiện qua 3 nhóm hành vi gian dối điển hình:
- Lập hồ sơ bệnh án giả, kê đơn
thuốc giả hoặc khống: Tạo ra các giấy tờ không có thật để thanh quyết toán tiền khám chữa
bệnh, tiền thuốc với cơ quan bảo hiểm.
- Sử dụng thẻ BHYT của người khác: Mượn hoặc sử dụng thẻ BHYT
không phải của mình để đi khám chữa bệnh, mua thuốc nhằm trục lợi các chế
độ của BHYT.
- Lập hồ sơ thanh toán khống: Cơ sở y tế thực hiện việc kê
khai các dịch vụ kỹ thuật, thuốc, vật tư y tế cao hơn thực tế sử dụng hoặc
không sử dụng nhưng vẫn lập hồ sơ để đòi cơ quan BHYT thanh toán.
Điều kiện
truy cứu trách nhiệm hình sự (Cấu thành vật chất):
Hành vi chỉ
bị xử lý hình sự khi đạt một trong các ngưỡng:
- Chiếm đoạt tiền BHYT từ 10.000.000
đồng trở lên.
- Gây thiệt hại từ 20.000.000 đồng
trở lên.
- Đã bị xử phạt vi phạm hành chính
về hành vi này mà còn vi phạm.
3. Mặt chủ
quan của tội phạm
- Lỗi: Cố ý trực tiếp. Người phạm
tội nhận thức rõ hành vi của mình là lừa dối cơ quan bảo hiểm để trục lợi
nhưng vẫn mong muốn thực hiện.
- Mục đích: Chiếm đoạt tiền từ quỹ
BHYT hoặc hưởng các dịch vụ y tế miễn phí mà không đúng quy định.
4. Chủ thể
của tội phạm
- Cá nhân: Người từ đủ 16 tuổi trở lên có
năng lực trách nhiệm hình sự.
- Có thể là người bệnh (người sử
dụng thẻ).
- Có thể là nhân viên y tế, bác
sĩ (lập hồ sơ khống).
- Có thể là cán bộ giám định bảo
hiểm (thông đồng, giúp sức).
- Lưu ý: Điều 215 không áp dụng
trách nhiệm hình sự đối với pháp nhân thương mại.
5. So
sánh với Tội gian lận BHXH, BHTN (Điều 214)
Hai tội danh
này có cấu trúc tương đối giống nhau nhưng khác biệt về đối tượng bị chiếm
đoạt:
|
Tiêu
chí
|
Tội tại
Điều 215
|
Tội tại
Điều 214
|
|
Đối tượng
tác động
|
Quỹ Bảo hiểm
y tế.
|
Quỹ BHXH,
Quỹ BHTN.
|
|
Mục
đích chính
|
Hưởng dịch
vụ khám chữa bệnh, tiền thuốc.
|
Hưởng trợ
cấp thất nghiệp, thai sản, hưu trí...
|
|
Thủ đoạn
đặc trưng
|
Mượn thẻ
BHYT, lập bệnh án giả.
|
Giả mạo hồ
sơ lao động, giấy chứng sinh...
|
6. Khung
hình phạt
- Khung 1: Phạt tiền từ 20 triệu đến 100
triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03
tháng đến 02 năm.
- Khung cao nhất: Phạt tù từ 05 năm đến 10 năm
(áp dụng khi chiếm đoạt số tiền từ 500 triệu đồng trở lên hoặc gây thiệt hại
từ 1 tỷ đồng trở lên).
7. Hình
phạt bổ sung
- Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến
100.000.000 đồng.
- Cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành
nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
Trong thực
tiễn, các sai phạm Điều 215 thường xảy ra tại các cơ sở y tế thông qua việc
"xẻ nhỏ" các dịch vụ kỹ thuật hoặc kê khống số lượng bệnh nhân đến
khám để trục lợi tiền công khám và tiền thuốc.
Bạn có muốn
tôi làm rõ hơn về cách cơ quan chức năng truy xuất dữ liệu trên hệ thống
thông tin giám định BHYT để phát hiện các dấu hiệu bất thường không? Hay bạn
muốn tìm hiểu về Tội trốn đóng bảo hiểm (Điều 216)?
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét