DẤU HIỆU PHÁP LÝ :
Để phân loại tội phạm theo Bộ luật Hình sự (BLHS) năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), các nhà làm luật dựa vào hai yếu tố cốt lõi: tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi và mức cao nhất của khung hình phạt được quy định trong điều luật.
Dưới đây là chi tiết cách phân loại đối với cả cá nhân và pháp nhân thương mại theo quy định hiện hành tại Điều 9 BLHS.
1. Bảng tổng hợp phân loại tội phạm (Áp dụng đối với cá nhân)
- Nội dung này được quy định cụ thể tại Khoản 1 Điều 9 BLHS. Điểm mấu chốt bạn cần nhớ là việc phân loại dựa trên mức cao nhất của khung hình phạt thiết kế trong luật, chứ không phụ thuộc vào mức án thực tế mà Tòa án tuyên.
2. Phân loại tội phạm đối với Pháp nhân thương mại
Đây là một điểm mới cốt lõi của BLHS 2015 so với BLHS 1999 trước đây. Theo Khoản 2 Điều 9, tội phạm do pháp nhân thương mại thực hiện cũng được chia làm 4 nhóm tương tự như trên.
Tuy nhiên, do pháp nhân thương mại không phải chịu hình phạt tù, việc xác định loại tội phạm của pháp nhân sẽ được chiếu theo loại tội phạm của cá nhân thực hiện hành vi tương ứng (quy định tại Điều 76 BLHS về phạm vi trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại).
- Ví dụ: Nếu một pháp nhân thương mại phạm tội buôn lậu theo Điều 188, người ta sẽ nhìn vào khung hình phạt tương ứng của cá nhân tại điều đó để xác định hành vi này thuộc loại ít nghiêm trọng, nghiêm trọng, rất nghiêm trọng hay đặc biệt nghiêm trọng, từ đó áp dụng các nguyên lý pháp lý phù hợp cho pháp nhân.
3. Ý nghĩa pháp lý quan trọng của việc phân loại tội phạm
Việc phân biệt rõ ràng 4 loại tội phạm này không chỉ để gọi tên, mà nó là kim chỉ nam cho hàng loạt quyết định trong suốt quá trình tố tụng hình sự:
- Xác định thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự (Điều 27): Tội càng nhẹ thời hiệu càng ngắn (5 năm cho tội ít nghiêm trọng, 10 năm cho tội nghiêm trọng, 15 năm cho tội rất nghiêm trọng và 20 năm cho tội đặc biệt nghiêm trọng).
- Trách nhiệm hình sự của người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi (Điều 12): Độ tuổi này chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự đối với một số tội danh cụ thể thuộc loại rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.
- Xác định thời hạn tạm giam, điều tra, truy tố, xét xử: Các mốc thời gian tố tụng trong Bộ luật Tố tụng Hình sự được thiết kế ngắn hay dài phụ thuộc trực tiếp vào việc vụ án đó thuộc loại tội phạm nào.
- Căn cứ để quyết định hình phạt và các chế định khác: Quyết định việc có được hưởng án treo, điều kiện xóa án tích, hay việc xét tha tù trước thời hạn có điều kiện... đều lấy phân loại tội phạm làm gốc.
.png)
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét