Thứ Tư, 29 tháng 11, 2023

Điều 365. Tội môi giới hối lộ

Điều 365. Tội môi giới hối lộ

1. Người nào môi giới hối lộ mà của hối lộ thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng;

b) Li ích phi vật chất.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:

a) Có tổ chức;

b) Phạm tội có tính chất chuyên nghiệp;

c) Dùng thủ đoạn xảo quyệt;

d) Biết của hối lộ là tài sản của Nhà nước;

đ) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

e) Phạm tội 02 lần trở lên;

g) Của hối lộ trị giá từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.

3. Phạm tội thuộc trường hợp của hối lộ trị giá từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.000.000.000 đồng, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm.

4. Phạm tội thuộc trường hợp của hối lộ trị giá 1.000.000.000 đồng trở lên, thì bị phạt tù từ 08 năm đến 15 năm.

5. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng.

6. Người môi giới hối lộ mà chủ động khai báo trước khi bị phát giác, thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự.

7. Người nào môi giới hối lộ trong các doanh nghiệp, tổ chức ngoài Nhà nước cũng bị xử lý theo quy định tại Điều này.

(trích BLHS năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017)

DẤU HIỆU PHÁP LÝ :

Tội môi giới hối lộ (Điều 365 BLHS 2015, sửa đổi bổ sung 2017) đóng vai trò là "cầu nối" trong chuỗi hành vi tham nhũng. Đây là tội danh độc lập, xử lý người đứng ra dàn xếp giữa người đưa và người nhận hối lộ.

Dưới đây là các dấu hiệu pháp lý đặc trưng:


1. Khách thể của tội phạm

Tội phạm này xâm phạm hoạt động đúng đắn, liêm chính của cơ quan, tổ chức.

  • Hành vi môi giới tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện tội đưa và nhận hối lộ, gián tiếp làm tha hóa đội ngũ cán bộ và gây mất lòng tin trong nhân dân.

2. Mặt khách quan của tội phạm

Người phạm tội thực hiện hành vi làm trung gian giữa bên đưa và bên nhận hối lộ.

  • Hành vi cụ thể: 
    • Sắp xếp để hai bên gặp nhau thỏa thuận.
    • Truyền đạt yêu cầu, điều kiện của bên này cho bên kia.
    • Trực tiếp chuyển giao tiền, tài sản hoặc lợi ích khác từ người đưa sang người nhận (hoặc ngược lại).
  • Đối tượng môi giới: 
    • Lợi ích vật chất trị giá từ 2.000.000 đồng trở lên.
    • Lợi ích phi vật chất.
  • Thời điểm hoàn thành: Tội phạm hoàn thành từ khi người môi giới thực hiện hành vi dàn xếp, tiếp tay, không phụ thuộc vào việc việc đưa/nhận hối lộ đã thực hiện thành công trên thực tế hay chưa.

3. Chủ thể của tội phạm

Đây là chủ thể thường:

  • Bất kỳ người nào có năng lực trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi luật định.
  • Lưu ý: Nếu người môi giới là người có chức vụ, quyền hạn và lợi dụng chức vụ đó để môi giới, họ sẽ bị áp dụng tình tiết tăng nặng định khung (Khoản 2).

4. Mặt chủ quan của tội phạm

  • Lỗi: Lỗi cố ý trực tiếp. Người môi giới biết rõ mục đích của bên đưa và bên nhận là hối lộ để giải quyết công việc trái pháp luật nhưng vẫn tự nguyện làm trung gian.
  • Mục đích: Thường là vụ lợi (hưởng hoa hồng) hoặc vì nể nang, giúp đỡ các bên. Tuy nhiên, mục đích không phải là dấu hiệu bắt buộc để cấu thành tội.

Phân biệt "Môi giới hối lộ" với "Đồng phạm"

Trong báo cáo nghiên cứu cao học, bạn cần phân biệt rõ hai khái niệm này để tránh nhầm lẫn:

Tiêu chí

Tội môi giới hối lộ (Điều 365)

Đồng phạm (Giúp sức) tội đưa/nhận hối lộ

Vị thế

Là người trung gian độc lập, "đứng giữa" hai bên.

Đứng hẳn về một phía (bên đưa hoặc bên nhận).

Hành vi

Kết nối hai bên lại với nhau.

Thực hiện một khâu trong ý chí của bên đưa hoặc nhận (với tư cách người của bên đó).

Truy cứu

Xử lý theo tội danh riêng (Điều 365).

Xử lý theo tội danh chính (Điều 354 hoặc 364) kèm vai trò giúp sức.


Các khung hình phạt chính

  • Khoản 1: Giá trị hối lộ từ 2 triệu đến dưới 100 triệu. Phạt tiền từ 20tr - 200tr, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.
  • Khoản 2: Phạm tội có tổ chức; Dùng thủ đoạn xảo quyệt; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn; Giá trị hối lộ từ 100 triệu đến dưới 500 triệu... Phạt tù từ 02 năm đến 07 năm.
  • Khoản 3: Giá trị hối lộ từ 500 triệu đến dưới 1 tỷ. Phạt tù từ 05 năm đến 10 năm.
  • Khoản 4: Giá trị hối lộ từ 1 tỷ trở lên. Phạt tù từ 08 năm đến 15 năm.

Chính sách khoan hồng đặc biệt (Tương tự tội Đưa hối lộ)

  • Người môi giới hối lộ mà chủ động khai báo trước khi bị phát giác, thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để khuyến khích người môi giới hợp tác với cơ quan điều tra nhằm bóc gỡ các đường dây tham nhũng lớn.

Đối với đề tài master của bạn, một điểm cực kỳ đáng lưu ý là việc xử lý hành vi "Hứa hẹn môi giới". Bạn có muốn tôi giúp bạn phân tích các án lệ hoặc thực tiễn xét xử về việc xác định ranh giới giữa "môi giới hối lộ" và "lừa đảo chiếm đoạt tài sản" (trường hợp nhận tiền môi giới nhưng thực chất không đi môi giới mà chiếm đoạt luôn) không?

Luật Gia Vlog - Kiettan Nguyen-tổng hợp & phân tích
VIDEO :
(đang cập nhật)
TÀI LIỆU THAM KHẢO :
  1. Nghị quyết 03/2020/NQ-HĐTP Hướng dẫn áp dụng một số quy định của Bộ luật Hình sự trong xét xử tội phạm tham nhũng và tội phạm khác về chức vụ  .30/12/2020  15/02/2021  NQ.11
VĂN BẢN LIÊN QUAN :
(đang cập nhật)

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét