Thứ Năm, 30 tháng 11, 2023

Điều 255. Tội tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy【BLHS năm 2015 và Sửa đổi, bổ sung 2017】

Điều 255. Tội tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy

1. Người nào tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy dưới bất kỳ hình thức nào, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm.

“1. Người nào tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy dưới bất kỳ hình thức nào, thì bị phạt tù từ 03 năm đến 07 năm.”.Luật số 86/2025/QH15

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 15 năm:

a) Phạm tội 02 lần trở lên;

b) Đối với 02 người trở lên;

c) Đối với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 18 tuổi;

d) Đối với phụ nữ mà biết là có thai;

đ) Đối với người đang cai nghiện;

e) Gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%;

g) Gây bệnh nguy hiểm cho người khác;

h) Tái phạm nguy hiểm.

3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 15 năm đến 20 năm:

a) Gây tn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tn thương cơ thể từ 61% trở lên hoặc gây chết người;

b) Gây tn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tỷ lệ tn thương cơ thể của mỗi người từ 31% đến 60%;

c) Gây bệnh nguy hiểm cho 02 người trở lên;

d) Đối với người dưới 13 tuổi.

4. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù 20 năm hoặc tù chung thân:

a) Gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tỷ lệ tổn thương cơ thể của mỗi người 61% trở lên;

b) Làm chết 02 người trở lên.

5. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng, phạt quản chế, cấm cư trú từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

DẤU HIỆU PHÁP LÝ :

Để phân tích Tội tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy (Điều 255 BLHS 2015, sửa đổi 2017), chúng ta cần nắm vững các dấu hiệu đặc trưng. Đây là tội danh có cấu trúc phức tạp, thường bị nhầm lẫn với tội Chứa chấp hoặc Cưỡng bức sử dụng ma túy.

Dưới đây là 4 dấu hiệu pháp lý cốt lõi:

1. Khách thể của tội phạm

Tội phạm này xâm phạm chế độ quản lý của Nhà nước về việc sử dụng các chất ma túy và sức khỏe, an toàn công cộng. Hành vi tổ chức không chỉ khiến một cá nhân nghiện ngập mà còn tạo ra các "ổ nhóm" tội phạm, gây mất an ninh trật tự nghiêm trọng (như các vụ "bay lắc" tại chung cư, karaoke).

2. Mặt khách quan của tội phạm

Hành vi khách quan của tội này rất đa dạng, bao gồm việc điều hành, chỉ huy, phân công để việc sử dụng ma túy diễn ra. Các hành vi điển hình gồm:

  • Tìm kiếm, thuê địa điểm: Thuê phòng khách sạn, căn hộ, hoặc dùng nhà riêng để làm nơi sử dụng.
  • Chuẩn bị ma túy và công cụ: Tìm nguồn mua ma túy, chuẩn bị đĩa sứ, thẻ quẹt, ống hút, loa công suất lớn, đèn chớp...
  • Tìm kiếm người sử dụng: Rủ rê, tập hợp nhiều người cùng tham gia.
  • Phân công nhiệm vụ: Cử người cảnh giới, người phục vụ nhạc, người pha chế ma túy (xào ke, tán kẹo).

3. Mặt chủ quan của tội phạm

  • Lỗi: Thực hiện với lỗi cố ý trực tiếp. Người phạm tội nhận thức rõ hành vi tổ chức của mình là trái pháp luật nhưng vẫn mong muốn thực hiện.
  • Mục đích: Nhằm mục đích cho người khác (hoặc cả mình và người khác) sử dụng trái phép chất ma túy.
    • Lưu ý quan trọng: Nếu một nhóm cùng góp tiền mua ma túy rồi cùng sử dụng mà không có ai đứng ra "tổ chức" (không có kẻ cầm đầu, không chuẩn bị địa điểm/dụng cụ đặc biệt) thì có thể chỉ bị xử lý về tội Tàng trữ hoặc Sử dụng (theo luật mới 2025). Tuy nhiên, nếu có người đứng ra thuê phòng, chỉnh nhạc cho cả nhóm thì người đó sẽ bị truy tố theo Điều 255.

4. Chủ thể của tội phạm

  • Là người có năng lực trách nhiệm hình sự đầy đủ.
  • Về độ tuổi:
    • Người từ đủ 16 tuổi trở lên: Chịu trách nhiệm về mọi khung hình phạt.
    • Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi: Chỉ chịu trách nhiệm về tội này nếu thuộc trường hợp rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng (Khoản 2, 3, 4).

Phân biệt với các tội danh lân cận

Tiêu chí

Tổ chức sử dụng (Đ. 255)

Chứa chấp sử dụng (Đ. 256)

Vai trò

Là người điều hành, chuẩn bị, rủ rê.

Là chủ địa điểm (nhà, phòng) cho mượn/thuê để người khác dùng.

Hành vi

Chủ động đạo diễn cuộc chơi.

Thụ động cung cấp nơi chốn (biết mà lờ đi).

Hình phạt

Rất nặng (Khởi điểm từ 02 năm, từ 2025 là 05 năm).

Nhẹ hơn (Khởi điểm từ 02 năm tù hoặc phạt tiền).


Cập nhật đặc biệt cho lộ trình 01/07/2025:

Như bạn đã tìm hiểu, từ tháng 7/2025:

1.   Nâng mức án sàn: Khung 1 tăng từ 2 năm lên 5 năm tù, xóa bỏ cơ hội án treo.

2.   Mở rộng hành vi: Việc sử dụng các phương tiện di động (xe Limousine, du thuyền) làm "phòng bay" sẽ bị xử lý nghiêm.

3.   Án Tử hình: Sẽ áp dụng đối với các trường hợp tổ chức gây chết người hoặc tổ chức cho trẻ em (dưới 13 tuổi) sử dụng ma túy.

Chúng ta đã đi qua toàn bộ các tội danh chính trong chương Ma túy của BLHS. Để giúp bạn tổng kết lại kiến thức cho kỳ thi hoặc bài nghiên cứu, bạn có muốn tôi lập một bảng so sánh tổng hợp về Mức án cao nhất (Tử hình/Chung thân) của tất cả các tội danh này theo luật cũ và luật mới không?

 

___________________________

Luật Gia Vlog - Kiettan Nguyen-tổng hợp & phân tích
TÀI LIỆU THAM KHẢO :
  1. Nghị định 19/2018/NĐ-CP Quy định về việc tính tổng khối lượng hoặc thể tích chất ma túy tại một số điều của Bộ luật Hình sự năm 2015   Bộ Tư pháp 02/02/2018  02/02/2018  NĐ.1
  2. Nghị định 57/2022/NĐ-CP quy định các danh mục chất ma túy và tiền chấtBan hành:25/08/2022
    • Nghị định 90/2024/NĐ-CP sửa đổi danh mục chất ma túy và tiền chất theo Nghị định 57/2022/NĐ-CPBan hành:17/07/2024
VĂN BẢN LIÊN QUAN :
  1. Nghị quyết số 01/2001/NQ-HĐTP
  2. Thông tư liên tịch số 17/2007/TTLT-BCA-VKSNDTC-TANDTC-BTP ngày 24/12/2007 của Bộ Công an, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tòa án nhân dân tối cao, Bộ Tư pháp hướng dẫn áp dụng một số quy định tại Chương XVIII “Các tội phạm về ma túy” của Bộ luật hình sự năm 1999
    • Thông tư liên tịch 08/2015/TTLT-BCA-VKSNDTC-TANDTC-BTP Sửa đổi, bổ sung một số điểm của Thông tư liên tịch số 17/2007/TTLT-BCA-VKSNDTC-TANDTC-BTP ngày 24/12/2007 của Bộ Công an, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tòa án nhân dân tối cao, Bộ Tư pháp hướng dẫn áp dụng một số quy định tại Chương XVIII “Các tội phạm về ma túy” của Bộ luật hình sự năm 1999 Ban hành:14/11/2015 Hiệu lực:30/12/2015

Nội dung bạn vừa trích dẫn chính là định nghĩa và hướng dẫn chi tiết về các hành vi cấu thành hành vi "Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy" (bao gồm cả vai trò chính và vai trò đồng phạm), thường được áp dụng trong thực tiễn xét xử (theo tinh thần của Nghị quyết số 01/2001/NQ-HĐTP trước đây và các văn bản hướng dẫn nghiệp vụ, giải thích pháp luật hiện hành của Tòa án nhân dân tối cao).

Dựa trên đoạn văn bản này, cấu trúc trách nhiệm hình sự của tội danh này được phân hóa rất rõ ràng thành hai nhóm đối tượng:

1. Nhóm đối tượng giữ vai trò chính (Chủ mưu, cầm đầu, thực hiện hành vi cốt lõi)

Được xác định khi một người trực tiếp thực hiện hành vi chỉ huy, phân công, điều hành một chuỗi các hoạt động, cụ thể:

  • Điều hành việc đưa ma túy vào cơ thể: Trực tiếp chỉ đạo việc tiêm, chích, hít, uống... đưa ma túy vào cơ thể người khác.
  • Điều hành hậu cần, chuẩn bị: Chỉ huy, phân công việc tìm nguồn ma túy (cung cấp), tìm nơi "chơi" (địa điểm), tìm dụng cụ (bình, cóng, xi lanh...) hoặc tìm người để rủ rê, lôi kéo vào việc sử dụng.

2. Nhóm đối tượng giữ vai trò Đồng phạm (Người thực hành, người giúp sức)

Đây là điểm rất quan trọng trong các bài toán pháp lý về định tội danh. Người nào không giữ vai trò chỉ huy, điều hành nhưng thực hiện các hành vi cụ thể dưới sự phân công, biệt phái hoặc giúp sức cho người khác thì vẫn bị xử lý với vai trò Đồng phạm về tội Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Các hành vi đồng phạm bao gồm:

  • Hành vi trực tiếp: Đưa trái phép chất ma túy vào cơ thể người khác (ví dụ: trực tiếp cầm xi lanh tiêm ma túy cho người khác theo lệnh của chủ mưu).
  • Hành vi cung cấp: Cung cấp ma túy cho người khác để họ sử dụng.
  • Hành vi chuẩn bị chất ma túy: Mua, xin, tàng trữ, sản xuất... với mục đích để đưa vào cơ thể người khác.
  • Hành vi chuẩn bị địa điểm: Thuê, mượn, hoặc dùng chính nhà/phòng do mình quản lý để làm "bãi đáp" cho người khác sử dụng ma túy.
  • Hành vi chuẩn bị công cụ, phương tiện: Mua, xin, chuẩn bị sẵn dụng cụ sử dụng (cóng, bật lửa, thẻ khay, loa, đèn...).
  • Hành vi tìm nguồn cầu: Tìm kiếm, gom người sử dụng lại để đưa ma túy vào cơ thể họ.

📌 Lưu ý pháp lý quan trọng khi nghiên cứu và áp dụng:

1.     Dấu hiệu mục đích: Đối với các hành vi như "chuẩn bị chất ma túy", "chuẩn bị dụng cụ", "chuẩn bị địa điểm", điều kiện tiên quyết để cấu thành tội này (hoặc đồng phạm tội này) là phải gắn liền với mục đích nhằm đưa trái phép chất ma túy vào cơ thể người khác. Nếu tàng trữ để bản thân sử dụng đơn lẻ mà không có yếu tố "tổ chức" cho người khác, tội danh sẽ chuyển hướng sang Tội tàng trữ trái phép chất ma túy.

2.     Sự dịch chuyển của các văn bản hướng dẫn: Nội dung bạn trích dẫn phản ánh rất rõ tinh thần phân hóa tội phạm kinh điển trong luật hình sự Việt Nam. Dù các văn bản luật có sự cập nhật (như các Công văn giải đáp của Tòa án nhân dân tối cao gần đây về việc phân biệt giữa tội "Chứa chấp", "Tổ chức" và "Tàng trữ"), thì các yếu tố về hành vi "chỉ huy, phân công, điều hành" hoặc "thực hiện theo sự phân công" vẫn luôn là kim chỉ nam để xác định đúng định tội danh và vai trò của từng bị cáo trong vụ án đồng phạm.

Nếu bạn đang làm tiểu luận, báo cáo nghiên cứu hoặc giải quyết một tình huống án cụ thể dựa trên đoạn hướng dẫn này, bạn có thể chia sẻ thêm để cùng phân tích sâu hơn nhé!

 

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét