Điều 387. Tội đánh tháo người bị bắt, bị tạm giữ, tạm giam, người đang bị áp giải, xét xử, chấp hành án phạt tù
1. Người nào đánh tháo người bị bắt, tạm giữ, tạm giam, người đang bị áp giải, xét xử hoặc chấp hành án phạt tù, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 119 của Bộ luật này, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm.
2. Phạm tội thuộc một trong những trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 12 năm:
a) Có tổ chức;
b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;
c) Dùng vũ lực đối với người canh gác hoặc người áp giải;
d) Đánh tháo người bị kết án về tội xâm phạm an ninh quốc gia hoặc người bị kết án tử hình.
3. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
DẤU HIỆU PHÁP LÝ :
Tội đánh
tháo người bị bắt, bị tạm giữ, tạm giam, người đang bị áp giải, xét xử, chấp
hành án phạt tù được quy định tại Điều 387 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ
sung 2017). Đây là tội danh bảo vệ sự an toàn của các biện pháp cưỡng chế
tư pháp và sự nghiêm minh trong việc quản lý người phạm tội.
Dưới đây là
các dấu hiệu pháp lý chi tiết phục vụ báo cáo nghiên cứu cao học của bạn:
1. Khách
thể của tội phạm
- Hoạt động tư pháp: Trực tiếp xâm phạm chế độ quản
lý người bị tạm giữ, tạm giam và người đang chấp hành án.
- Sự an toàn của người thi hành
công vụ: Hành
vi đánh tháo thường đi kèm với việc tấn công, gây nguy hiểm cho lực lượng
công an, quản giáo hoặc người áp giải.
2. Mặt
khách quan của tội phạm
Hành vi
khách quan thể hiện qua việc dùng thủ đoạn để giải cứu người đang bị cơ
quan nhà nước có thẩm quyền quản lý.
- Thủ đoạn điển hình:
- Dùng vũ lực tấn công lực lượng
áp giải, canh gác để cướp người.
- Phá cửa buồng giam, phá hỏng
phương tiện áp giải (xe đặc chủng, tàu bay...).
- Dùng các thủ đoạn gian dối hoặc
công nghệ để đánh lạc hướng lực lượng chức năng nhằm đưa người bị giam giữ
đi.
- Đối tượng được giải cứu: Người đang bị bắt, bị tạm giữ,
tạm giam, người đang bị áp giải đi xét xử hoặc đang chấp hành án phạt tù.
Thời điểm
hoàn thành: Tội phạm
được coi là hoàn thành khi người phạm tội đã thực hiện các hành vi nhằm mục
đích giải cứu, không phụ thuộc vào việc giải cứu có thành công hay không (thuộc
cấu thành hình thức).
3. Chủ thể
của tội phạm
- Chủ thể thường: Bất kỳ người nào có năng lực
trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi luật định.
- Lưu ý: Nếu người có chức vụ, quyền hạn
trong cơ quan tư pháp mà cố tình mở cửa để người giam giữ đi thì sẽ bị
truy cứu về tội Tha trái pháp luật (Điều 378) chứ không phải tội
đánh tháo.
4. Mặt chủ
quan của tội phạm
- Lỗi: Là lỗi cố ý trực tiếp.
Người phạm tội nhận thức rõ mình đang tấn công vào sự quản lý của nhà nước
đối với người phạm tội nhưng vẫn mong muốn thực hiện.
- Mục đích: Nhằm giải thoát cho người đang
bị giam, giữ hoặc áp giải khỏi sự kiểm soát của cơ quan chức năng.
5. Khung
hình phạt (Theo Điều 387)
|
Khung
hình phạt
|
Tình
tiết định khung
|
Hình
phạt chính
|
|
Khung 1
(Khoản 1)
|
Hành vi
đánh tháo cơ bản.
|
Phạt tù từ
02 năm đến 07 năm.
|
|
Khung 2
(Khoản 2)
|
Có tổ chức;
Dùng vũ lực đối với người canh gác/áp giải; Gây thương tích (11% - 30%); Tái
phạm nguy hiểm.
|
Phạt tù từ
05 năm đến 12 năm.
|
|
Khung 3
(Khoản 3)
|
Làm người
bị đánh tháo tiếp tục phạm tội rất/đặc biệt nghiêm trọng; Gây thương tích
(31% trở lên); Làm chết người.
|
Phạt tù từ
10 năm đến 18 năm.
|
6. Phân
biệt với các tội danh tương đồng (Nghiên cứu so sánh)
Để báo cáo sắc
bén hơn, bạn cần phân biệt Điều 387 với:
1.
Điều 386 (Tội trốn khỏi nơi giam giữ): Điều 386 xử lý chính người bị giam giữ tự bỏ trốn.
Điều 387 xử lý người ngoài đến cứu ra. (Nếu cả hai phối hợp thì người cứu
là chính phạm Điều 387, người trốn là chính phạm Điều 386).
2.
Điều 381 (Tội cản trở thi hành án): Điều 381 mang tính chất ngăn cản chung, trong khi Điều
387 mang tính chất giải cứu trực tiếp con người cụ thể khỏi sự khống chế
vật chất.
7. Cập nhật
thực tiễn 2026
Trong bối cảnh
công nghệ cao tại Việt Nam hiện nay, theo tinh thần Luật số 86/2025/QH15:
- Đánh tháo bằng công nghệ: Việc sử dụng thiết bị bay không
người lái (Drone) để đưa phương tiện phá khóa hoặc can thiệp điện tử vào hệ
thống an ninh trại giam nhằm giải cứu người cũng được xem xét xử lý theo
Điều 387.
- Hành vi bổ trợ: Nếu trong quá trình đánh tháo
có sử dụng vũ khí quân dụng hoặc vật liệu nổ, người phạm tội sẽ bị truy cứu
thêm các tội danh tương ứng về quản lý vũ khí.
Như vậy,
chúng ta đã đi qua hầu hết các điều luật trọng yếu của Chương XXIV về Các tội
xâm phạm hoạt động tư pháp. Với tư cách là một nghiên cứu sinh, việc nắm vững
ranh giới giữa các tội danh (đặc biệt là sự khác biệt về chủ thể và lỗi) là
chìa khóa để bảo vệ báo cáo nghiên cứu thành công.
Bạn có muốn
tôi giúp bạn tổng kết lại Bảng đối chiếu tổng thể 24 tội danh tư pháp để
làm tài liệu tham khảo nhanh cho kỳ thi hay báo cáo không?
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét