Điều 242. Tội hủy hoại nguồn lợi thủy sản
1.222 Người nào vi phạm quy định về bảo vệ nguồn lợi thủy sản thuộc một trong các trường hợp sau đây, gây thiệt hại nguồn lợi thủy sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng hoặc thủy sản thu được trị giá từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Sử dụng chất độc, chất nổ, hóa chất, dòng điện hoặc phương tiện, ngư cụ bị cấm để khai thác thủy sản hoặc làm hủy hoại nguồn lợi thủy sản;
b) Khai thác thủy sản trong khu vực cấm hoặc trong khu vực cấm có thời hạn;
c) Khai thác loài thủy sản bị cấm khai thác, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 244 của Bộ luật này;
d) Phá hoại nơi cư ngụ của loài thủy sản thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ;
đ) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;
e) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%;
g) Vi phạm quy định khác của pháp luật về bảo vệ nguồn lợi thủy sản.
2.223 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 05 năm:
a) Gây thiệt hại nguồn lợi thủy sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng hoặc thủy sản thu được trị giá từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng;
b) Làm chết người;
c) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%.
3.224 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm:
a) Gây thiệt hại nguồn lợi thủy sản 1.500.000.000 đồng trở lên hoặc thủy sản thu được trị giá 500.000.000 đồng trở lên;
b) Làm chết 02 người trở lên;
c) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên.
4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
5. Pháp nhân thương mại phạm tội quy định tại Điều này, thì bị phạt như sau:
a) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng;
b) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 1.000.000.000 đồng đến 3.000.000.000 đồng;
c) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, thì bị phạt tiền từ 3.000.000.000 đồng đến 5.000.000.000 đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 06 tháng đến 03 năm;
d) Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.
Điều 242. Tội hủy hoại nguồn lợi thủy sản
1. Người nào vi phạm quy định về bảo vệ nguồn lợi thủy sản thuộc một trong các trường hợp sau đây, gây thiệt hại nguồn lợi thủy sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng hoặc thủy sản thu được trị giá từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 600.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Sử dụng chất độc, chất nổ, hóa chất, dòng điện hoặc phương tiện, ngư cụ bị cấm để khai thác thủy sản hoặc làm hủy hoại nguồn lợi thủy sản;
b) Khai thác thủy sản trong khu vực cấm hoặc trong khu vực cấm có thời hạn;
c) Khai thác loài thủy sản bị cấm khai thác, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 244 của Bộ luật này;
d) Phá hoại nơi cư ngụ của loài thủy sản thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ;
đ) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61 % trở lên;
e) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%;
g) Vi phạm quy định khác của pháp luật về bảo vệ nguồn lợi thủy sản.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 600.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 05 năm:
a) Gây thiệt hại nguồn lợi thủy sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng hoặc thủy sản thu được trị giá từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng;
b) Làm chết người;
c) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%.
3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm:
a) Gây thiệt hại nguồn lợi thủy sản 1.500.000.000 đồng trở lên hoặc thủy sản thu được trị giá 500.000.000 đồng trở lên;
b) Làm chết 02 người trở lên;
c) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên.
4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
5. Pháp nhân thương mại phạm tội quy định tại Điều này, thì bị phạt như sau:
a) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ 600.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng;
b) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 2.000.000.000 đồng đến 6.000.000.000 đồng;
c) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, thì bị phạt tiền từ 6.000.000.000 đồng đến 10.000.000.000 đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 06 tháng đến 03 năm;
d) Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.”.【Luật số 86/2025/QH15】
DẤU HIỆU PHÁP LÝ :
Dựa trên nội
dung từ liên kết bạn cung cấp, dưới đây là phân tích về Điều 242 Bộ luật
Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) quy định về Tội hủy hoại nguồn lợi
thủy sản.
Tội danh này
nhằm bảo vệ sự bền vững của tài nguyên nước và ngăn chặn các phương thức khai
thác tận diệt làm suy kiệt hệ sinh thái thủy sinh.
1. Khách
thể của tội phạm
Tội phạm này
xâm phạm chế độ quản lý, bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản của Nhà
nước. Đối tượng tác động bao gồm các loài cá, tôm, động vật thủy sinh khác và
môi trường sống của chúng tại các vùng nước tự nhiên (sông, hồ, biển).
2. Mặt
khách quan của tội phạm
Hành vi
khách quan bao gồm việc sử dụng các phương thức khai thác mang tính chất hủy diệt
hoặc thực hiện hành vi bị cấm, cụ thể:
- Sử dụng chất độc, chất nổ, dòng
điện: Đây là
các phương pháp phổ biến gây chết hàng loạt các loài thủy sản, kể cả trứng
và con non.
- Sử dụng phương tiện, ngư cụ bị cấm: Ví dụ như lưới có kích thước mắt
lưới nhỏ hơn quy định, sử dụng tàu cá không đúng công suất tại các vùng biển
ven bờ.
- Khai thác trong khu vực cấm hoặc
thời gian cấm:
Khai thác tại các khu bảo tồn biển hoặc trong mùa sinh sản của các loài thủy
sản.
- Hành vi khác: Gây ô nhiễm môi trường nước hoặc
phá hủy nơi cư trú, bãi đẻ của các loài thủy sản.
Điều kiện
truy cứu trách nhiệm hình sự (Khoản 1):
Hành vi phải
gây ra hậu quả:
- Gây thiệt hại về nguồn lợi thủy
sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.
- Hoặc thủy sản thu được trị giá từ
50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng.
- Hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành
chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích
mà còn vi phạm.
3. Chủ thể
của tội phạm
- Cá nhân: Người từ đủ 16 tuổi trở lên có
năng lực trách nhiệm hình sự. Thường là ngư dân hoặc những người khai thác
thủy sản nhỏ lẻ sử dụng các công cụ tự chế nguy hiểm.
- Pháp nhân thương mại: Cũng phải chịu trách nhiệm hình
sự nếu thực hiện hành vi vì lợi ích của tổ chức (ví dụ: công ty thủy sản
cho phép tàu cá sử dụng xung điện quy mô lớn).
4. Mặt chủ
quan của tội phạm
- Lỗi: Cố ý. Người thực hiện nhận thức
rõ việc sử dụng chất độc, xung điện... là trái phép và gây hại cho môi trường
nhưng vẫn thực hiện để tối đa hóa sản lượng khai thác.
Các khung
hình phạt chính đối với cá nhân
|
Khung
hình phạt
|
Hình
phạt chính
|
Tình
tiết tiêu biểu
|
|
Khoản 1
|
Phạt tiền
50tr - 300tr, cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng - 03
năm
|
Sử dụng chất
độc, điện; Gây thiệt hại từ 100tr đến dưới 500tr.
|
|
Khoản 2
|
Phạt tiền
300tr - 1 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 03 năm - 05 năm
|
Gây thiệt
hại từ 500tr trở lên; Thủy sản thu được trị giá từ 200tr trở lên; Tái phạm
nguy hiểm.
|
Mối liên
hệ với các chất hóa học nông nghiệp
Trong dự án
nghiên cứu của bạn về các hoạt chất như Glyphosate hay Carbosulfan,
Điều 242 có một điểm lưu ý quan trọng:
- Việc sử dụng các loại thuốc bảo
vệ thực vật này để "đánh bả" hoặc diệt tạp trong các đầm nuôi thủy
sản nhưng lại làm rò rỉ ra môi trường nước tự nhiên xung quanh gây chết thủy
sản trên diện rộng có thể bị xem xét hành vi "sử dụng chất độc"
để hủy hoại nguồn lợi thủy sản.
- Ngoài ra, dư lượng hóa chất từ
canh tác nông nghiệp chảy xuống sông ngòi làm biến đổi môi trường sống,
gây thiệt hại lớn cho hệ sinh thái thủy sinh cũng là một khía cạnh cần
phân tích trong các báo cáo về tác động môi trường.
_____________________________
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét